Fytotechnologie is een techniek waarmee planten vervuilende stoffen uit de bodem en wateren onttrekken. Planten zoals zonnebloemen, distels en rietsoorten kunnen vervuiling door bijvoorbeeld zink, Polycyclische Aromatische Koolwaterstoffen (PAK) of koper reinigen. Other Spheres onderzoekt de toepassingsmogelijkheden van deze technologie.

Wat moet er naar aanleiding van jullie onderzoek anders betreft de omgang met het landschap als productielandschap van voedsel, energie en de ontginning van grondstoffen?
Industriehavens zijn traditioneel ingericht voor grootschalige productie, opslag en logistiek, waarbij ecologische en sociale waarden nauwelijks een rol spelen. Deze monofunctionele benadering leidt tot vervuilde bodems, beperkte biodiversiteit en een harde scheiding tussen industrie en stad. Met de energietransitie, klimaatverandering en stedelijke verdichting is het noodzakelijk om deze gebieden multifunctioneel en toekomstbestendig te maken. Dat betekent een verschuiving van puur economisch gebruik naar een regeneratief landschap waarin natuur, industrie en mens samenkomen. Het landschap moet niet langer alleen drager zijn van infrastructuur, maar ook bijdragen aan bodemherstel, waterzuivering en biodiversiteit. Door vegetatie strategisch in te zetten, kan het productielandschap een rol spelen in de bio-economie en klimaatadaptatie. Kortom: de omgang moet veranderen van exploitatie naar integratie, waarbij ecologische processen en industriële functies elkaar versterken.

Wat stellen jullie voor in het project om dat aan te pakken?
Ons voorstel is het ontwikkelen van een eco-industrieel landschapspark, gebaseerd op regeneratieve principes. Dit concept benut vegetatie niet alleen voor esthetiek, maar ook voor functionele en ecologische waarde. Planten met fytoremediatiecapaciteiten worden ingezet om vervuilde bodems en water te zuiveren van zware metalen en olie. Tegelijkertijd creëren we habitats voor flora en fauna, waardoor biodiversiteit toeneemt. Het park biedt ruimte voor recreatie en educatie, zodat stadsbewoners en industrie elkaar ontmoeten in een gedeelde omgeving. Daarnaast onderzoeken we hoe vegetatie kan bijdragen aan de bio-economie, bijvoorbeeld door productie van bio-chemicaliën en bio-brandstoffen. Het ontwerp houdt rekening met risicocontouren en industriële schaal, maar voegt lagen toe die sociale en ecologische kwaliteit verhogen. Zo ontstaat een hybride gebied dat zowel industriële functies ondersteunt als klimaatadaptief en natuurinclusief is.

Wat voor impact zou dit hebben?
De impact van een eco-industrieel landschapspark zien wij als meervoudig. Ecologisch ingrepen zorgen het voor herstel van uitgeputte gronden, verbetering van waterkwaliteit en versterking van biodiversiteit. Dit draagt bij aan klimaatadaptatie en vermindert milieuschade door industriële activiteiten. Sociaal creëert een Eco-indutrieel landschapspark een aantrekkelijke leefomgeving, waarin industrie niet langer een geïsoleerde, vervuilende zone is, maar een gebied dat ook recreatie en educatie biedt. Economisch opent het nieuwe kansen voor de bio-economie, zoals productie van duurzame grondstoffen en energie uit vegetatie. Bovendien ondersteunt het de energietransitie door ruimte te bieden voor innovatieve infrastructuur. Op lange termijn vergroot deze aanpak de ruimtelijke kwaliteit van havengebieden, versterkt de relatie tussen stad en industrie en maakt productielandschappen toekomstbestendig. Het is een stap naar een regeneratieve stad waarin economische, ecologische en sociale belangen in balans zijn.

Locatie: De haven van Amsterdam - Petroleum haven
Ontwerpers: Karlijn Besse, Stefanie Tseggai, Xu Ben Zhang, Justyna Chmielewska, Maaike van Stiphout, Anthea van Regenmorten, Nora Thierry, Claire Anin
Stakeholders: DS Landschapsarchitecten, Arcam, De Vlinderstichting, Gemeente Amsterdam, Metabolic, Studioninedots, Pakhuis de Zwijger en dank aan Gemeente Zaanstad, VTTI, ORAM, Port of Amsterdam

Meer informatie:

www.phytofuture.nl